
Pryszcze w środku sesji nie są powodem do wstydu: według amerykańskiego Biura ds. Zdrowia Kobiet trądzik to najczęstsza choroba skóry, a większość młodych kobiet i mężczyzn ma w życiu przynajmniej kilka wyprysków. Sprawdzamy, skąd się bierze, które przekonania są mitami i kiedy sama pielęgnacja nie wystarczy — a na końcu możesz sprawdzić, jak dobrze znasz podstawy dbania o skórę z trądzikiem.
Biuro ds. Zdrowia Kobiet (Office on Women's Health) przy amerykańskim Departamencie Zdrowia i Opieki Społecznej opisuje trądzik jako zaburzenie skóry, które wywołuje wysypki zmian potocznie nazywanych pryszczami. Strona nazywa go najczęstszą chorobą skóry. Zwykle nie zagraża zdrowiu, ale ciężki trądzik może zostawić trwałe blizny. Większość młodych kobiet i mężczyzn ma w życiu przynajmniej kilka pryszczy, więc problem dotyczy także studentek. U młodych kobiet trądzik częściej wiąże się ze zmianami hormonalnymi, na przykład z cyklem miesiączkowym. Strona została ostatnio zaktualizowana 24 października 2025 roku.
Według strony za trądzikiem stoi kilka czynników, które często działają razem:
Strona rozróżnia kilka rodzajów zmian. Zaskórniki zamknięte to te białe, a otwarte to czarne. Grudki i krosty są pryszczami, przy czym krosty zawierają ropę i mają czerwoną podstawę. Guzki i torbiele leżą głębiej, bolą i mogą zostawiać blizny. Trądzik łagodny to zaskórniki i małe krosty. Umiarkowany obejmuje według strony kilka zmian pokrywających od jednej czwartej do trzech czwartych twarzy lub innych części ciała, a ciężki oznacza głębokie torbiele, zaczerwienienie, obrzęk i rozległe uszkodzenie skóry z bliznami.
Ciekawostka: Czarny kolor zaskórnika otwartego nie wynika z brudu, tylko z tego, że nadmiar łoju reaguje z powietrzem.
Strona wprost nazywa mitem przekonanie, że kobiety mają trądzik, bo za mało się myją. Agresywne szorowanie skóry może wręcz pogorszyć sprawę. Eksperci nie znaleźli też związku między dietą a trądzikiem, więc czekolada i tłuste jedzenie nie są według strony przyczyną, choć zdrowa dieta nadal jest ważna dla ogólnego stanu organizmu. Strona podaje również, że stres nie powoduje trądziku. Trądzik może jednak odbijać się na samopoczuciu: kobiety mogą mieć poczucie przygnębienia, gorszy obraz własnego ciała i niską samoocenę.
Wskazówki ze strony są proste i nie wymagają niczego poza regularnością:
Jeśli trądzik nie poprawia się po sześciu do ośmiu tygodniach, strona radzi porozmawiać z lekarzem o zmianie leczenia. Przy umiarkowanym trądziku lekarz może przepisać leki, a ciężki trądzik wymaga opieki dermatologa. Duże torbiele powinien drenować lub usuwać wyłącznie dermatolog, więc nie próbuj robić tego sama.
Do lekarza warto zgłosić się także wtedy, gdy trądzik wywołuje silny stres emocjonalny albo gdy podejrzewasz, że pogarszają go inne leki, które przyjmujesz. Strona zaznacza ponadto, że jeden z leków stosowanych w ciężkim trądziku może powodować wady wrodzone, więc o takim leczeniu decyduje lekarz. Ten materiał nie opisuje polskiego systemu opieki zdrowotnej, więc o sposobie umówienia wizyty dowiesz się w swojej przychodni.
Trądzik jest według amerykańskiego Biura ds. Zdrowia Kobiet najczęstszą chorobą skóry i dotyczy większości młodych ludzi. Jego przyczyną nie jest brak higieny, stres ani czekolada, tylko między innymi nadmiar łoju, bakterie, hormony, niektóre leki i tarcie. Delikatne mycie, niewyciskanie zmian i krem z filtrem pomagają dbać o skórę, a gdy po sześciu do ośmiu tygodniach nie ma poprawy, warto porozmawiać z lekarzem.
Źródło: Office on Women's Health, strona „Acne”, ostatnia aktualizacja 24 października 2025 roku (womenshealth.gov); opracowanie własne.
5 pytań · minuta